مطالب من را از این به بعد از طریق این وبلاگ جدید دنبال کنید. این هم مطلب مربوط به افتتاح وبلاگ جدید.

در ایران مدیریت دانش همچنان در اوج جذب علاقه محققین به سر می برد. اما در جهان بحث وب ۲ و رایانش اجتماعی (ویکی ها و وبلاگ ها و...) این روزها خیلی داغ تر از مدیریت دانش است. بعضی ها هم نظرشان این است که رایانش اجتماعی می تواند رویکرد جدیدی در مدیریت دانش معرفی کند. این مقاله که بنده با همکاری خانم ها مریم صابری، شیما مرادی، و مریم صراف زاده نوشتیم اولین مقاله ای است که این بحث را در نشریات فارسی مطرح می کند. آن را می توانید از لینک زیر دانلود کنید:

رایانش اجتماعی در سازمان: رویکردی نوین در مدیریت دانش (کیهانی، صابری، مرادی، و صراف زاده ۱۳۸۶)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

پايان نامه کارشناسي ارشد من در مرداد ماه ۱۳۸۷ تکميل شد. موضوع آن نسبتاً عجيب است چون مخصوصاً تلاش کردم تا موضوعی انتخاب کنم که در جهان زياد روی آن کار نشده است. به زبان ساده در این پایان نامه، نحوه تفکر کارآفرینان درباره سطوح مختلف نوآوری محصول را بررسی کرده ام. جامعه آماری ام کارآفرینان مستقر در مراکز رشد دانشگاه های تهران و شریف بوده است. سعی کرده ام که ۱۶۰ صفحه پایان نامه را در متنی ۲۴ صفحه ای خلاصه کنم تا آسان تر قابل مطالعه باشد. در هنگام نوشتن این پایان نامه دانشگاه یورک لطف کرده بود و به من دسترسی زودهنگام به منابع الکترونیکی داده بود و بنابراین توانستم از منابع زیادی استفاده کنم که در ایران قابل دسترس نیستند. خلاصه پایان نامه ام را می توانید از لینک زیر دانلود کنید.

اندازه گیری ابعاد توجه کارآفرینان به سطوح مختلف نوآوری (کیهانی ۱۳۸۷)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

به دنبال تقاضای دانشجویان بالقوه کارآفرینی برای اطلاعات بیشتر درباره رشته کارآفرینی مطلبی در این زمینه تهیه کردم. این مطلب شامل برخی مطالب مهم درباره حوزه علمی کارآفرینی است و به نکاتی درباره وضعیت رشته کارآفرینی در ایران اشاره می کند. برخی از سوالات متداول درباره رشته کارآفرینی در آن مطرح شده است و پاسخ هایی پیشنهاد شده است. امیدوارم این متن بتواند به کنکوری ها کمک کند تا در انتخاب رشته آگاهانه تر تصمیم بگیرند.

برای غیر کنکوری ها و به خصوص دانشجویان و پژوهشگران رشته کارآفرینی نیز مطالب زیادی در این مستند هست که امیدوارم مورد استفاده قرار گیرد. به خصوص در ضمیمه این مطلب به نکات جالبی درباره تعریف کارآفرینی اشاره می شود.

توضیحاتی درباره زمینه علمی کارآفرینی و رشته کارآفرینی در ایران - کیهانی (۱۳۸۷)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

درباره کارآفرینی دانشگاهی نیز به زبان فارسی مطالب کمی وجود دارد. اینکه برخی از کشورهای جهان چگونه دارند دانشگاه هایشان را تبدیل به موتور توسعه اقتصادی می کنند موضوع جالبی است که به خصوص برای سیاستگذاران اهمیت دارد. بحث هایی مانند تجاری سازی دانش، حرکت به سمت اقتصاد دانش محور، شرکت های انشعابی دانشگاه ها و ... موضوعات مربوط به بحث کارآفرینی دانشگاهی و دانشگاه کارآفرین هستند که لازم است تحقیقات بیشتری در این زمینه ها در ایران انجام شود.

مقاله ای در این باره ترجمه کردم که می تواند برای آشنایی با این موضوع مناسب باشد. متن مقاله علمی و فشرده است و من هم دقیق ترجمه کردم بنابراین زیاد ممکن است روان نباشد. عنوان متن را گذاشته ام «اختراع دانشگاه کارآفرین» اما این فقط قسمتی از عنوان اصلی مقاله است. در صفحه اول توضیح داده ام که چرا این کار را کردم.

اختراع دانشگاه کارآفرین (اتزکوویتز ۲۰۰۳)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

با توجه به اینکه امسال سال نوآوری است و دولت ایران به شدت به دنبال تشویق و توسعه نوآوری و کارآفرینی است مناسب دیدم مطلبی را که در این زمینه تهیه کرده بودم برای استفاده عموم در اینجا قرار دهم.

مستند زیر ترجمه، تلخیص و ویرایش دو فصل یک کتاب انگلیسی در زمینه سیاست گذاری کارآفرینی است. نام کتاب عبارت است از «قهرمانان محلی در دهکده جهانی: جهانی شدن و سیاست گذاری های جدید کارآفرینی». عنوان انگلیسی عبارت است از «Local Heroes in the Global Village: Globalization and the New Entrepreneurship Policies» و نام نویسندگان عبارتند است از: David Audretsch, Heike Grimm, Charles W. Wessner که البته قسمتی که من ترجمه کردم فقط نوشته Audretsch و Grimm است.

مطلب در این زمینه به زبان فارسی خیلی کم داریم. از آنجا که در تهیه این مطلب اسراری به ترجمه دقیق و مو به مو نداشتم، توانستم متن روانی را تهیه کنم که خواندن و درک آن بسیار آسان است. علاقه مندان به مطالعه موضوعاتی مانند نقش دولت در توسعه کارآفرینی، روند تاریخی سیاست گذاری کارآفرینی، تفاوت میان سیاست گذاری کسب و کارهای کوچک و متوسط با سیاست گذاری کارآفرینی، و اینگونه مسائل ممکن است این مطلب را مفید ببینند.

قهرمانان محلی در دهکده جهانی: جهانی شدن و سیاست گذاری های جدید کارآفرینی (۲۰۰۵)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

در این مقاله ادموند فلپس، برنده جایزه نوبل اقتصاد به بررسی و مقایسه عملکرد اقتصادی کشورهای اروپایی به خصوص فرانسه، آلمان، و ايتاليا با عملكرد اقتصادی آمريكا می پردازد. همانطور که از عنوان مقاله پیدا است او ریشه عملکرد ضعیف این کشورهای اروپایی نسبت به آمریکا را در فرهنگ کارآفرینی می یابد.

متن مقاله کمی سنگین و غیر روان است ولی تقصیر از من و ترجمه ام نیست. اصل مقاله اینطور نوشته شده بود. باید با دقت خواند. این ترجمه احتمالاْ به زودی در جایی چاپ خواهد شد. شما می توانید زودتر آن را اینجا بخوانید:

فرهنگ کارآفرینی: چرا اقتصادهای اروپایی از آمریکا عقب مانده اند (فلپس ۲۰۰۷)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

در تحلیل آمارهای بازدیدکنندگان از وبلاگ هایم متوجه شدم که تعداد زیادی از مراجعه کنندگان به دنبال یک نمونه طرح کسب و کار (‌Business Plan) هستند. می دانم کلاس ها و دوره های آموزشی کارآفرینی و برنامه ریزی کسب و کار در کشور زیاد شده و افراد زیادی به دنبال یک نمونه کار می گردند تا از آن ایده بگیرند یا از قالب آن استفاده کنند یا کل یا بخشی از آن را کپی کنند! امیدوارم مستندی که امروز ارائه می دهم موجب خوشحالی این دوستان باشد.

این مستند پروژه پایان ترمی بود که من و دو نفر از دوستانم (زهرا بهروز آذر و مجید آل رسول) برای درس طراحی و تدوین برنامه کسب و کار به خانم دکتر ایمانی پور ارائه دادیم. من معمولاْ در گرفتن نمره خوش شانس نیستم ولی خوشبختانه این درس را ۲۰ گرفتم. ولی اصلاْ فکر نکنید که یک برنامه کسب و کار حتماْ باید شبیه به این باشد. من برنامه های کسب و کار زیادی دیده ام و هیچ کدام شبیه دیگری نبوده اند. بعضی ها بسیار کوتاه تر و بعضی ها بسیار بلند تر از این بوده اند. هیچ ادعایی مبنی بر ایده آل بودن یا کامل بودن این مستند نداریم.

هر گونه کپی برداری از این مستند به شرط اینکه اسم ما نویسندگان را ذکر کنید مجاز است. این شرایط نوع گواهینامه مالکیت فکری Creative Commons است که از این مستند حفاظت می کند. شما نیز می توانید با مراجعه به CreativeCommons.org کارهای خود را با انواع مختلف این گواهینامه حفاظت کنید.

حالا تمامی دوستانی که از طریق کلیدواژه هایی مانند طرح کسب و کار، طرح ریزی کسب و کار، برنامه کسب و کار، برنامه ریزی کسب و کار، نمونه برنامه کسب و کار، نمونه طرح کسب و کار، قالب طرح کسب و کار، قالب برنامه کسب و کار، ساختار طرح کسب و کار، ساختار برنامه کسب و کار، ایده کسب و کار، ایده کسب و کار الکترونیکی، طرح کسب و کار الکترونیکی، کارآفرینی الکترونیکی، و... اینجا را پیدا می کنند می توانند از طرح کسب و کار شرکت نظربازار استفاده کنند:

برنامه کسب و کار شرکت نظربازار (کیهانی، بهروزآذر، آل رسول 1386)

به روز رسانی: آقایان محمدامین ایمانی و ایمان رضائی مطلبی تحلیلی درباره برنامه کسب و کار نظربازار نوشته اند که می توانید آن را در اینجا بخوانید:

بررسی یک محصول جدید: سایت نظربازار (ایمانی و رضائی ۱۳۸۷)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

چقدر به ماجارهای آلیس در سرزمین عجایب اهمیت می دهید؟

من خیلی لویس کرول را دوست دارم! البته اسم واقعی اش لویس کرول نبود. مدت ها پیش یادداشت کوتاهی درباره نوشته های او نوشته بودم که به تازگی آن را دوباره پیدا کردم. در این یادداشت چند قطعه زیبا از نوشته های او را ترجمه کرده ام (متن انگلیسی آنها را هم آورده ام). در آخر این مطلب یک نامه واقعی نوشته لویس کرول به خانمی به نام گرترود را ترجمه کرده ام که به نظرم بسیار زیبا است. ولی ترجمه ام به پای اصلش نمی رسد.

درباره لویس کرول و اینکه اسم واقعی اش چه بود و اینکه متن انگلیسی آن نامه زیبا چه بود «اینجا» نوشته ام. یادداشت های من درباره نوشته های لویس کرول و ماجراهای آلیس را می توانید از طریق لینک زیر دریافت کنید:

نکاتی پیرامون نوشته های لویس کرول و ماجراهای آلیس - محمّد كيهانی

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

یک سخنرانی بسیار کوتاه و بسیار زیبا را ترجمه کرده ام که آن را به تمامی بچه هایی که تازه وارد دانشگاه شده اند تقدیم می کنم. این متن زیبا را می توانید در آخر «این مطلب» ببینید. متن انگلیسی را نیز در آخر «این مطلب» ببینید.

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

این داستان ساده و کوتاه دو صفحه ای شاید بهترین و زیباترین مطلبی است که در عمرم ترجمه کرده ام. این داستان انسان های زیادی را تحت تأثیر فرار داده است. تا به حال بیشتر آن را به بچه های گروه ریاضی، آمار، و علوم كامپيوتر دانشکده علوم دانشگاه تهران نشان داده بودم و آنجا خیلی محبوب بود. امیدوارم با قرار دادن آن روی اینترنت بتوانم آن را به دست طیف گسترده تری از خوانندگان برسانم. خواندن آن را برای همه توصیه می کنم! این روایت زیبا و تأثيرگذار از خلاقیت را می توانید از طریق لینک زیر بخوانید. (پیشنیاز: آشنایی با فیزیک پایه)

روایتی از خلاقیت

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

اگر لیست کتاب هایی که خوانده ام را در Goodreads دیده باشید می بینید که امتیاز بسیار بالایی به کتاب Learner Centered Teaching دادم. با وجود اینکه از قبل هم می دانستم که معلم ها و استادهایم در دانشگاه می توانند خیلی بهتر درس بدهند و کلاس را اداره کنند، این کتاب چشمم را خیلی بیشتر باز کرد و پر از راهکارهای عملی با پشتوانه علمی برای حرکت به سمت کلاس یادگیر محور بود. کلاسی که در آن نه محتوای درس و نه بیان معلم بلکه یاد گرفتن دانشجویان مهم ترین چیز است. آرزو داشتم همه معلم ها و استادهایم این کتاب را می خواندند. چند بار سعی کردم چند نفر از آنها را علاقه مند کنم که آن را بخوانند ولی نخواندند. اساتید دانشگاه در ایران هیچ انگیزه ای برای بهبود کار تدریس خود ندارند و هیچ کس هم آن را برای افزایش کیفیت تحت فشار قرار نمی دهد. به هر حال با خودم گفتم شاید اگر مطالب ابن کتاب را در چند صفحه خلاصه کنم تعداد بیشتری از افراد آن را بخوانند. این کار را کردم و با مقداری اضافات دیگر مقاله زیر از آن درآمد که در شماره ۱۶۰ «گزارش کامپیوتر» مجله انجمن انفورماتیک ایران به چاپ رسید.

حرکت به سوی کلاس یادگیر - محور (کیهانی، ۱۳۸۳)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

به نظرم در کشور ایران برای طراحی سیستم ها به خصوص سیستم های نرم افزاری مرحله مهندسی نیازمندی ها خوب انجام نمی شود. معروف ترین نرم افزار مهندسی نیازمندی ها كه Doors نام دارد زياد در ایران شناخته شده نیست در حالی که بسیاری از سازمان های خارجی از آن استفاده می کنند. مقاله ای که ترجمه آن را در این پست قرار می دهم بخشی از کار مهندسی نیازمندی ها برای طراحی یک سایت دانشگاهی را نشان می دهد. در واقع قبل از طراحی سایت یک گروه آموزشی در دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا این محققین به شیوه های مختلف بررسی می کنند که کاربران این سایت به چه اطلاعات و کارکردهایی در آن نیاز دارند و به کدام ها بیشتر نیاز دارند (که آنها را دم دست تر قرار دهند).

مطالعه این مقاله می تواند برای هر کسی که به نوعی درگیر طراحی یک سایت است مفید باشد به خصوص سایت های دانشگاه ها و دانشکده ها. به طور کلی تر هم هر کسی که می خواهد با نوع فعاللیت های مهندسی نیازمندی ها در فرایند مهندسی سیستم آشنا شود این مقاله می تواند مفید باشد.

کشف نیازهای اطلاعاتی کاربران: مسئله وبگاه های گروه های آموزشی دانشگاه ها

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

یکی دیگر از فعالیت هایی که در زمینه یادگیری و تدریس انجام دادم این بود که یک ابزار سنجش محیط کلاس را از انگلیسی به فارسی ترجمه کردم و با یکی از دوستان (ساناز محمّدجعفری) یک بار هم آن را در یک کلاس امتحان کردیم و نتایج را به شکل گزارش درآوردیم. در این راستا با تهیه کنندگان اصلی این ابزار نیز در ارتباط بودم و آنها برای من مقالاتی درباره نتایج استفاده از این ابزار فرستادند. یکی از خوبی های این ابزار این است که درباره بد یا خوب بودن کلاس فضاوت نمی کند و فقط نمره کلاس را در شش معیار تعیین می کند. این ابزار که همراه با پاسخنامه و روش امتیازدهی در فایل های زیر آمده است می تواند مورد استفاده محققین علوم تربیتی و مسئولین آموزشی قرار بگیرد.

معیارهای ارزیابی محیط کلاس دانشگاهی - برگه سؤال ها

معيارهای ارزیابی محیط کلاس دانشگاهی - پاسخنامه

معیارهای ارزیابی محیط کلاس دانشگاهی - توصیف معیارها (چگونگی امتیازدهی)

در فایل زیر نیز گرازش ما را از ارزیابی یک کلاس درس سیستم های اطلاعات مدیریت در دانشگاه تهران می بینید. یکی از کارهای جالبی که در آن انجام دادیم این بود که نظر استاد را با نظر دانشجویان مقایسه کردیم.

گزارش نتایج ارزیابی محیط کلاس سیستم های اطلاعات مدیریت (کیهانی و محمّدجعفری، ۱۳۸۳)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

بعد از دورانی که درباره یادگیری الکترونیکی تحقیق می کردم حوزه تحقیقات خودم را کلی تر کرده و به تمام موضوعات مربوط به یادگیری، تدریس، و علوم شناختی (‍Cognitive Science) علاقه مند شدم. در این زمینه ها چند کتاب و مقاله های بسیاری خواندم و بعضی وقت ها هم چیزهایی می نوشتم. بعضی از این نوشته ها را اصلاْ یادم نبود که نوشتم! وقتی در میان فایل های قدیمی ام می گشتم ۳ مورد از این نوشته ها را پیدا کردم که از طریق لینک های زیر می توانید آنها را ببینید. هنوز هم به این زمینه ها علاقه مندم ولی کمتر فرصت می کنم به آنها بپردازم. یکی از کتاب های فوق العاده ای که در این زمینه خواندم و یک بار هم درباره اش سمینار ارائه دادم کتاب «انسان ها چگونه یاد می گیرند» بود که متن کامل آن روی اینترنت هست (How People Learn). این کتاب و دیگر کتاب های جالبی که خوانده ام را می توانید در لیست کتاب های من در Goodreads ببینید.

معرفی یک تکنیک یادگیر - محور برای امتحان گیری در کلاس های دانشگاهی

فکر کردن با صدای بلند

مهارت های کار گروهی

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

در سال ۱۳۸۳ از طریق یک درس ۳ واحدی سیستم های اطلاعات مدیریت که داشتم وارد موضوع یادگیری الکترونیکی (e-learning) شدم و تحقیقات خوبی در این زمینه انجام دادم. با یکی از رویکردهای نسبتاْ جامع به یادگیری الکترونیکی تحت عنوان محیط یادگیری مدیریت شده آشنا شدم و درباره اش مقاله ای نوشتم. این مقاله در شمار ۱۵۷ مجله «گزارش کامپیوتر» انجمن انفورماتیک ایران چاپ شد. می توانید آن را در لینک زیر ببینید.

معرفی محیط های یادگیری مجازی و مدیریت شده (کیهانی، ۱۳۸۳)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

روز چهارشنبه ۲۰ تیر ماه ۱۳۸۶ به اتفاق مهندس سعید امامی در خانه مدیران سازمان مدیریت صنعتی یک سمینار (به مدت حدوداْ ۳ ساعت) ارائه دادیم با موضوع آشنایی با سیستم های مدیریت دانش. مطالبی که در این سمینار به آن پرداختیم به طور خلاصه عبارتند از:

• تعاریف و تاریخچه
• مدل های مدیریت دانش
• فرایندهای مدیریت دانش
• ابزارها و فناوری های مدیریت دانش
• طبقه بندی ها و آنتولوژی ها (هستی شناسی ها)
• رایانش اجتماعی در مدیریت دانش
• مدیریت دانش از دیدگاه EFQM

فایل اسلایدهای این سمینار را می توانید در لینک زیر ببینید:

اسلایدهای سمینار آشنایی با سیستم های مدیریت دانش (سعید امامی و محمد کیهانی)

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

موضوع كارآفرينی اجتماعی برای خیلی ها جالب است. من از طریق ترجمه این مقاله با آن آشنا شدم. مهم ترین چیزی که یاد گرفتم این بود که بر خلاف تصور خیلی ها کارآفرینی اجتماعی فقط خوبی کردن نیست. پول در آوردن هم هست!

کارآفرینی اجتماعی - ایجاد الگوهای کسب و کار جدید برای خدمت به فقرا

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.

برای درس رفتار سازمانی که در ترم اوّل دوره فوق ليسانس كارآفرينی گذراندیم یک کار تحقیقاتی انجام دادیم. دوستانم مهدی مجد و مهدی کولوبندی من را با موضوع هوش عاطفی (Emotional Intelligence) آشنا كردند و من هم كنجكاو شدم و مقدار زيادی از ادبیات آن را مرور کردم. خشوبختانه مهمترین مقالات در این زمینه روی اینترنت یافت شدند و توانستیم مقاله نسبتاْ جامعی دربیاوریم. ساعت های بسیاری روی این مقاله وقت گذاشتم. امیدوارم هر کس آن را می خواند برایش مفید باشد.

مروری بر هوش عاطفی - کیهانی - مجد - کولوبندی

نکته: این وبلاگ به اینجا منتقل شده است.